Ang Kape Ni LaTtEX

Madalas na ginagamit ngayon ng mga programa sa telebisyon ang salitang “karera” bilang pagsasalin ng Inggles na salitang “career.”

Noong una’y hindi ako sang-ayon sa paggamit na ito lalo pa’t palaging nag-iimbento ng salita ang mga brodkaster maging sa radyo (halimbawa, paggamit ng salitang “pesante” sa halip na “magsasaka”, “kaganapan” imbis na “pangyayari”, “kalalakihan” imbis na “mga lalaki”, etc.). Kaya’t akin itong sinuri.

Malinaw na sa wikang Filipino, madalas ginagamit ang “karera” upang tukuyin ang isang uri ng paligsahan kung saan ang una (o pinakamabilis) na makararating magmula sa isang lugar tungo sa pangalawang lugar ang mananalo. Sa kulturang kontemporaryo, pinakamadalas ginagamit ang “karera” sa “Karera ng Kabayo.” Galing ang salitang ito sa wikang Español; ang Kastila para sa kabayong pangarera ay “caballo de carreras”.

Kung maghahanap ng ibang salita sa Filipino na maaaring gamitin para sa “career”, maaaring gamitin ang mga salitang “propesyon” o “kabuhayan”, subalit kung isasalin sa Inggles, malinaw na iba ang konteksto ng salitang “profession” at “livelihood” kaysa sa “career”.

Sa kabilang banda naman, ang Kastila para sa salitang “career” ay “carrera” din. At maaaring wasto nga itong pagsasalin kung susuriin ang etimolohiya o pinagmulan ng salitang career:

career (n.)

c.1534, “a running course” (especially of the sun, etc., across the sky), from M.Fr. carriere “road, racecourse,” from O.Prov. carriera, from V.L. *(via) cararia “carriage (road), track for wheeled vehicles,” from L. carrus “chariot” (see car). Sense of “course of a working life” first attested 1803. The verb is first attested in 1594 from the notion of a horse “passing a career” on the jousting field, etc. Careerist is from 1917. [Online Etymology Dictionary]

Sapagkat makikitang na ang pinagmulan ng salita ay maaaring gamitin upang tukuyin ang “pabilisan” o “landas na tinatahak sa propesyon”, malinaw na sa pagkakataong ito, tama ang mga brodkaster sa paggamit ng salitang “karera” bilang pagsasalin sa salitang “career”.